Case study in Nederland: De KRW Verkenner in het stroomgebied van de Maas

De Nederlandse case study van het i-Five project is de implementatie van de Kaderrichtlijn Water (KRW) in het Nederlandse deel van het stroomgebied van de Maas, in het bijzonder in het gebied van het waterschap Brabantse Delta (zie kaart 1). De case study zal zich richten op de KRW Verkenner, een Beslissing Ondersteunend Systeem (BOS) om doelen te formuleren op het gebied van de chemische en ecologische toestand van water en daarvoor een programma van maatregelen te ontwikkelen. Het idee achter de Verkenner komt voort uit de Blokkendoos. De Blokkendoos is een BOS voor het selecteren en beoordelen van maatregelen op het gebied van overstromingen in het Nederlandse deel van de Rijn (Schijndel, 2006). Gebruikers van de Verkenner kunnen maatregelen selecteren en een eerste indruk krijgen van de veranderingen in waterkwaliteit die deze kunnen bereiken.


Kaart 1: Het stroomgebied van de Maas en het waterschap Brabantse Delta

Bij het waterschap Brabantse Delta zijn positieve ervaringen opgedaan met de Verkenner, maar in andere delen van het Maasstroomgebied wordt de Verkenner beperkt gebruikt. Verder is de Verkenner voornamelijk gebruikt door de technische staf en niet, zoals oorspronkelijk het plan was, door de beleidsmakers van waterschappen en andere betrokken partijen. Informatie over de effecten van maatregelen op het ecosysteem ontbreekt vaak of is niet voldoende betrouwbaar. De onderdelen van de Verkenner die betrekking hebben op de chemische toestand van het water lijken beter te functioneren. De Verkenner is voorzien van een bijsluiter, waarin staat dat de Verkenner bedoeld is om de situatie te “verkennen” en niet voor gedetailleerde analyse. Toch staat op de output van de Verkenner, kaartjes met daarop de waterstatus bijvoorbeeld, niet aangegeven wat de onzekerheid is van deze resultaten.

Het kost veel tijd de Verkenner goed in te richten voor het eigen gebied. Deze tijd krijgen medewerkers niet altijd, maar de voordelen kunnen groot zijn. Als de Verkenner niet verder ontwikkeld wordt, zal een ander instrument gebruikt moeten worden om ecologische- en waterkwaliteitsexpertise in de besluitvorming te integreren.

Alles bij elkaar is er reden genoeg om de KRW Verkenner nader te analyseren. Samen met de Verkenner wordt het proces van de KRW implementatie bestudeerd. In het gebied van het waterschap is een gebiedsproces georganiseerd. Het doel daarvan is van onder af doelstellingen te formuleren voor het verbeteren van de watertoestand en maatregelen te identificeren waarmee deze doelen bereikt kunnen worden. In dit proces werkt het waterschap samen met de gemeenten, de provincie, overheidsorganisaties en andere belanghebbenden. Daarnaast vindt samenwerking plaats op het niveau van het stroomgebied van de Maas in Nederland en internationaal in de Maascommissie. Een BOS kan dienen als een “boundary object” (Wenger, 1998), een grensobject, dat verschillende gemeenschappen verbindt die met het zelfde systeem werken en op deze wijze een gezamenlijk beeld genereren als basis voor onderhandeling.

Tevens zal het onderwerp financiering aan de orde komen. Afhankelijk van de gekozen maatregelen zullen de verschillende betrokken partijen meer of minder moeten betalen. Dat kan ook van invloed zijn op de keuze van de maatregelen.

In de Nederlandse case study zal de ontwikkeling en het gebruik van de KRW Verkenner vergeleken worden met het gebruik in andere gebieden, binnen en buiten het Maasstroomgebied. Ook wordt het vergeleken met het Pegase model waarover op internationaal niveau in het Maasstroomgebied wordt gesproken. Het internationale karakter van het i-Five project verbreedt de blik waarmee we kijken naar de Nederlandse ervaringen en maakt een uitwisseling van ervaringen in Duitsland en Frankrijk mogelijk. De doelen van de Nederlanse case study zijn als volgt:

Uitgaand van het analytisch raamwerk van het i-Five project, zal het onderzoek zich richten op specifieke vragen zoals:

Het onderzoek zal uitgevoerd worden met actieve betrokkenheid van medewerkers van Brabantse Delta. De onderzoeksactiviteiten zullen onder andere bestaan uit:

De onderzoekers streven ernaar om het leerproces van de betrokkenen te ondersteunen in plaats van alleen zelf conclusies te trekken. Daarom worden betrokkenen actief betrokken bij het proces. Hierbij wordt rekening gehouden met de tijdsbeperkingen van de betrokkenen en zullen de eigenlijke onderzoeksactiviteiten voor het grootste gedeelte door de onderzoekers worden uitgevoerd.

Vragen?

Neem gerust contact op met Sandra Junier


Schijndel, S. A. H. van (2006) The Planning Kit, a decision making tool for the Rhine Branches. In J. van Alphen, E. van Beek, and M. Taal (Eds.), Floods, from defence to management. Proceedings 3rd International Symposium Flood Defence, Nijmegen, 25-27 May 2005: 763-769. London.: Taylor & Francis Group.

Wenger, E. (1998) Communities of practice: learning, meaning, and identity. Cambridge, U.K. ; New York, N.Y.: Cambridge University Press.


Warning: mysql_connect() [function.mysql-connect]: Can't connect to MySQL server on 'p50mysql99.secureserver.net' (4) in /home/content/05/14013405/html/i-five/logvisit.inc on line 3

Warning: mysql_select_db(): supplied argument is not a valid MySQL-Link resource in /home/content/05/14013405/html/i-five/logvisit.inc on line 4

Warning: mysql_query(): supplied argument is not a valid MySQL-Link resource in /home/content/05/14013405/html/i-five/logvisit.inc on line 7

Warning: mysql_close(): supplied argument is not a valid MySQL-Link resource in /home/content/05/14013405/html/i-five/logvisit.inc on line 8